OKAN 20 december 2017

Instroom anderstalige nieuwkomers in Antwerps onderwijs stagneert

Tijdens schooljaar 2016-2017 werd de maximumcapaciteit van de OKAN klassen (Onthaalklassen Anderstalige Nieuwkomers) in de secundaire scholen in Antwerpen stilaan bereikt. Verschillende scholen trokken bijgevolg hun capaciteit al op, maar de vraag naar plaatsen bleef stijgen. De stad trof daarom ook zelf een aantal maatregelen om extra capaciteit te voorzien. Al deze maatregelen hebben hun effect gehad. Dat blijkt uit nieuwe cijfers die Antwerps schepen voor Onderwijs Claude Marinower (Open Vld) en de Rapporteur Vluchtelingen Pat Kussé vandaag vrijgeven.

Meer dan één vierde van alle AN-leerlingen in Antwerpen
Op 1 december 2017 telden de Vlaamse scholen in Vlaanderen en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest 3.446 anderstalige nieuwkomers. Daarvan zaten er 950 (27%) in één van de 10 Antwerpse scholen met OKAN-klassen. Volgens rapporteur vluchtelingen Pat Kussé waren dat er in oktober nog maar 870, en kwamen er dus 80 leerlingen bij op twee maanden tijd: “Deze stijging loopt parallel met wat we de voorbije jaren hebben vastgesteld. Dat de klassen dit jaar iets voller zitten van bij de start van het schooljaar, is te wijten aan de grote toevloed die we van februari tot en met mei 2017 hebben gezien.”

grafiek

Capaciteitsdruk vermindert
Toch worden er voorlopig geen capaciteitsproblemen meer verwacht. Het spanningsveld tussen het aantal nieuwkomers en het aantal beschikbare plaatsen loopt in grote lijnen gelijk met vorig schooljaar. Het aantal beschikbare plaatsen eind november 2017 is hetzelfde als in 2016 rond dezelfde tijd. Volgens de scholen zullen er zich geen capaciteitsproblemen stellen. In september zaten er veel nieuwkomers op de banken die pas laat in het voorjaar zijn gestart, maar in januari zullen anderen – die er een langer traject hebben opzitten – doorstromen naar een reguliere klas en dus ex-OKAN worden. Zo komt er automatisch nieuwe capaciteit vrij. De verwachte instroom op basis van gezinshereniging bleef voorlopig uit. Daarnaast werpen maatregelen die eerder dit jaar genomen werden hun vruchten af.

Schepen Marinower licht toe: “Omwille van de stijgende capaciteitsdruk trokken vrijwel alle OKAN-scholen hun capaciteit op, en de stad Antwerpen maakte daarbovenop 2,5 miljoen euro vrij om bijkomende capaciteit te voorzien. Daarnaast werd de situatie zeer goed gemonitord door onder andere de LOP-OKAN werkgroepen en ATLAS.”

Gelijkaardige trend in het basisonderwijs
Voor het basisonderwijs zijn voorlopig enkel cijfers op provinciaal niveau beschikbaar, maar uit deze cijfers kan wel een gelijkaardige trend worden afgeleid. Er is een lichte stijging van het aantal nieuwkomers op de schoolbanken bij de start van schooljaar 2017-2018 ten opzichte van september 2016. Het aantal nieuwkomers tussen september en december 2017 is daarentegen wel afgenomen ten opzichte van dezelfde periode in 2016.

Provincie Antwerpen
01/09/2016 728 +610
01/12/2016 1.338
01/09/2017 813 +569
01/12/2017 1.382

Bijkomende capaciteit in Merksem
Vooral in Deurne-Noord en Merksem kampt de stad met een blijvende capaciteitsdruk, zowel voor het reguliere onderwijs als voor heel wat anderstalige nieuwkomers. De scholen daar zitten overvol en kunnen geen uitbreidingen meer realiseren op korte termijn. Daarom gaf de stad in een begrotingswijziging van 2017 tot 15 miljoen euro extra vrij om snel capaciteit te creëren in deze regio. Hiermee werd een pand aangekocht in de Van Praetlei (Merksem), dat snel verbouwd kan worden en tegen 1 september 2018 gebruiksklaar zal zijn. Dit resulteert in een capaciteitsuitbreiding van in totaal 165 plaatsen voor 3 verschillende scholen, waarvan 60 plaatsen voor OKAN-klassen.