Antwerpen Onderwijshoofdstad 26 juni 2018

Zes krachtige ambities voor het Antwerps onderwijs tegen 2028

Vandaag overhandigden de stakeholders van het participatief traject ‘Antwerpen Onderwijshoofdstad’ hun ambitienota aan burgemeester Bart De Wever en schepen voor onderwijs Claude Marinower. Deze ambitienota kwam er na intensieve samenwerking met alle partners uit het bredere onderwijsveld en daarbuiten. Samen formuleerden zij 6 ambities die als een leidraad moeten dienen om de hoge ongekwalificeerde uitstroom in het Antwerpse onderwijs tegen 2028 aanzienlijk terug te dringen.

Antwerpen Onderwijshoofdstad
Met het project ‘Antwerpen Onderwijshoofdstad’ wil de stad Antwerpen de uitdagingen van het Antwerpse onderwijs scherper in kaart brengen, een aantal bijkomende ambitieuze onderwijsdoelen bepalen en krachtige actieplannen ontwikkelen. Doel daarvan is een kentering realiseren in een aantal van de complexe dossiers waarmee de stad worstelt.

Schepen Marinower duidt: “Onderwijs in de grootstad moet een emancipatiemachine zijn die alle kinderen vooruit stuwt naar een deelname in een sterkere samenleving. Dat is de globale ambitie. De bedoeling was om in samenspraak met alle partijen draagvlak en betrokkenheid te creëren, en feedback en constructieve ideeën te verzamelen. We hebben dus bewust gekozen voor een participatieve aanpak, om alle mogelijke partners te betrekken.”

Participatief traject leidt tot nota met 6 ambities
De voorbije maanden staken 70 stakeholders uit het bredere onderwijs- en maatschappelijk veld, academici, mensen uit het bedrijfsleven en ouders de koppen samen. Gesteund door Pedro De Bruyckere gingen onder meer vertegenwoordigers van alle onderwijsnetten, Katja Schipperheijn van EdConnect, Askim Kintziger van Cronos, Frank Buysse van Buysse & Partners, Pieter Leuridan van VOKA, Rachis Gloub van KSC City Pirates, Theo Vaes van ArmenTekort en Tom Smits van Antwerp School of Education UAntwerpen met elkaar in dialoog.

Die participatieve aanpak resulteert nu in de beschrijving van 6 ambities, met het oog op 2028. Het is de wens van de stakeholders dat na publicatie van deze ambitienota en overhandiging van het document aan de burgemeester en de schepen voor onderwijs, deze ambities, doelstellingen en instrumenten vertaald worden naar een concreet uitvoeringsplan.

6 ambities voor 2028
De centrale doelstelling van de ambitienota van ‘Antwerpen Onderwijshoofdstad’ is de schoolse uitval in het secundair onderwijs verminderen. Daarbij zijn 6 ambities geformuleerd:

  1. Een talentportfolio ontwikkelen voor elke leerling
  2. Taalvaardigheid & welzijn vergroten aan de hand van persoonlijke tutoring
  3. Versterking van werkplekleren in alle scholen, over de richtingen heen
  4. Van Antwerpen een stad maken waar (startende) leerkrachten in willen werken
  5. Bronnen van toxische stress aanpakken
  6. Scholen ondersteunen bij de vorming van hun visie

Doorheen deze ambities lopen 2 rode draden. Na de leerling is het de leerkracht die het grootste verschil maakt, dus wordt er ingezet op het lerarenkorps. Daarnaast is er nood aan structurele samenwerking tussen onderwijs en de andere beleidsdomeinen, het middenveld en andere maatschappelijke partners. Met deze participatieve oefening werden de basis en het draagvlak alvast voorbereid. De ambitienota vervangt het huidige onderwijsbeleid niet, maar brengt focus en inspiratie aan de hand van een aantal prioriteiten.

Gezamenlijke aanpak voor de toekomst
Met de ambitienota die het resultaat is van zo’n partnerschap, wordt vandaag een basis gelegd voor een gezamenlijke aanpak voor de toekomst. Het is een voorbeeld van hoe ook een stadsbestuur in de toekomst domeinoverschrijdend kan en zou moeten werken. Burgemeester Bart De Wever: “Onderwijs is deze bestuursperiode een speerpunt. We doen zware investeringen. Het is mooi dat we bijkomend inhoudelijk hoge ambities stellen op lange termijn via dit participatief traject.”

Schepen Claude Marinower voegt toe: “Dankzij de tijd en het enthousiasme van alle betrokken stakeholders in dit traject, is er vandaag nog een sterker draagvlak voor een gezamenlijke aanpak van de uitdagingen in ons onderwijs. Het is evident dat de uitvoering van deze ambities tijd zal vragen, maar het is motiverend om te zien dat de goesting er overduidelijk is om hier samen werk van te maken. Ik ben specifiek zeer blij over de ambitie rond tutoring.”

Onderwijs in Antwerpen
Meer dan 100.000 leerlingen, of bijna 1/3 van alle leerlingen in de 13 centrumsteden samen, loopt school in één van de 300 Antwerpse scholen. Daarnaast beschikt Antwerpen over het grootste stedelijke onderwijsnet van Vlaanderen (55.000 leerlingen van basis- tot volwassenenonderwijs) en is ze met meer dan 45.000 studenten ook de tweede grootste studentenstad van Vlaanderen.

Schepen voor onderwijs Claude Marinower legt uit: “Puur op basis van deze cijfers is Antwerpen de onderwijshoofdstad van Vlaanderen. Daar kunnen we niet naast. Bovendien is onze stad ook het sociaaleconomisch zwaartepunt van Vlaanderen. Kwalitatief onderwijs bepaalt in belangrijke mate mee de toekomst van onze stad in sociale, economische, culturele en industriële zin. Als het onderwijs sterk staat, zal de stad sterk staan.”

Maar de grootstedelijke context van Antwerpen brengt ook een heleboel uitdagingen met zich mee.

Schepen Marinower: “Voor deze uitdagingen zijn we zeker niet blind. ‘Groot zijn’ is niet alleen een garantie voor meer diversiteit, maar ook voor meer complexiteit. Op de Antwerpse schoolbanken tellen we meer dan 175 nationaliteiten. Daarmee is onze stad de meest diverse van Vlaanderen. Bovendien zijn 40% van alle leerlingen SES-leerlingen, wat het dubbele is van het Vlaamse gemiddelde. Ook op het vlak van vroegtijdig schoolverlaten scoren we helaas dubbel zo hoog als Vlaanderen. Tot slot worstelen we ook met een hoge uitstroom van leerkrachten: 40% verlaat het Antwerpse onderwijs binnen de 5 jaar. Met het participatief project willen we deze uitdagingen fundamenteel maar vooral ook breed aanpakken.”


Meer info en de volledige ambitienota vindt u op https://www.onderwijsnetwerkantwerpen.be/nl/ona/ambitienota-antwerpen-onderwijshoofdstad